Tydzień po tragedii w Krakowie. Xaver Varnus zainauguruje Dni Muzyki Sakralnej koncertem poświęconym pamięci ofiar
14 listopada, dokładnie tydzień po tragicznych wydarzeniach na krakowskim Rynku Głównym, w Bazylice Mariackiej odbędzie się koncert światowej sławy organisty Xavera Varnusa, inaugurujący XXI Dni Muzyki Sakralnej im. św. Jana Pawła II. Wydarzenie zostanie poświęcone pamięci sześciu ofiar tragedii oraz solidarności z ich rodzinami i wszystkimi poszkodowanymi. Szczególnym momentem wieczoru będzie autorska improwizacja organowa artysty, dedykowana zmarłym oraz bohaterom, którzy w obliczu tragedii okazali odwagę i nieśli pomoc.
Sobotni koncert, zaplanowany na 14 listopada o godz. 20.00, nabiera szczególnego znaczenia w obliczu wydarzeń, które zaledwie tydzień wcześniej wstrząsnęły Krakowem i całą Polską. Bazylika Mariacka, jedna z najważniejszych świątyń miasta, znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie miejsca tragedii, w której życie straciło sześć osób.
W tych okolicznościach inauguracja XXI Dni Muzyki Sakralnej im. św. Jana Pawła II, organizowanych przez Archidiecezję Krakowską, stanie się nie tylko wydarzeniem artystycznym, lecz także wspólnym gestem pamięci, modlitwy i solidarności.
Przed rozpoczęciem koncertu zgromadzeni zostaną zaproszeni do uczczenia pamięci zmarłych modlitwą i chwilą ciszy.
Muzyka nie jest w stanie cofnąć tragedii ani usunąć cierpienia. Potrafi jednak wyrazić to, wobec czego słowa okazują się niewystarczające. W sobotni wieczór stanie się przestrzenią wspólnej pamięci o tych, którzy odeszli, oraz wdzięczności wobec tych, którzy w dramatycznych chwilach nie pozostali obojętni na los drugiego człowieka.
Bach – muzyka cierpienia, modlitwy i nadziei
Program inauguracyjnego recitalu obejmie wyłącznie dzieła Johanna Sebastiana Bacha oraz autorską improwizację Xavera Varnusa na zakończenie.
Koncert rozpocznie Kommt, ihr Töchter, helft mir klagen z Pasji według św. Mateusza, BWV 244. Już sam początek tego monumentalnego dzieła, będący wezwaniem do wspólnego opłakiwania, nabiera w obecnych okolicznościach szczególnej wymowy.
W dalszej części zabrzmią między innymi preludia i fuga Bacha, chorały Herzlich tut mich verlangen, Nun komm, der Heiden Heiland oraz Ich ruf zu dir, Herr Jesu Christ’, BWV 639 – muzyczna modlitwa wyrażająca wołanie człowieka do Chrystusa. W programie znalazły się również liryczne Arioso z kantaty BWV 156 oraz słynna Toccata i fuga d-moll, BWV 565.
Twórczość lipskiego kantora, łącząca mistrzostwo kompozytorskie z głębią duchowego przesłania, stanie się muzyczną przestrzenią refleksji nad ludzkim cierpieniem, przemijaniem i nadzieją.
Wyjątkowa improwizacja ku pamięci ofiar i dla uczczenia bohaterów
Szczególnym momentem koncertu będzie jego zakończenie. Xaver Varnus przygotuje autorską improwizację organową, którą określił następująco:
„Improwizacja ku pamięci ofiar i dla uczczenia bohaterów, inspirowana poematem Félicité de Lamennais”.
Inspiracją dla artysty będzie twórczość poetycka francuskiego myśliciela Félicité de Lamennais, która w przeszłości stała się również inspiracją dla Franciszka Liszta.
Nie będzie to jednak wykonanie kompozycji Liszta. Muzyka powstanie jako autorska improwizacja Xavera Varnusa, tworzona bezpośrednio podczas koncertu.
W ten sposób wybitny organista odda osobisty hołd ofiarom tragedii oraz ludziom, którzy w obliczu dramatycznych wydarzeń okazali odwagę, poświęcenie i solidarność.
Improwizacja, jako sztuka tworzenia muzyki w chwili jej wykonywania, pozwala artyście bezpośrednio odpowiedzieć na emocje i doświadczenia, które towarzyszą danemu wydarzeniu. Tym razem stanie się muzycznym świadectwem pamięci o tragedii, która dotknęła serce Krakowa.
Muzyka, która jednoczy
Xaver Varnus, węgiersko-kanadyjski wirtuoz organów, należy do najbardziej rozpoznawalnych współczesnych popularyzatorów muzyki organowej. Jego koncertów wysłuchało na całym świecie ponad siedem milionów osób.
Inauguracja XXI Dni Muzyki Sakralnej będzie jednak miała znaczenie wykraczające poza artystyczną rangę występu.
Dokładnie tydzień po tragedii, która dotknęła Kraków, mieszkańcy miasta i przybyli goście spotkają się w Bazylice Mariackiej, by poprzez ciszę, modlitwę i muzykę uczcić pamięć zmarłych.
Niech ten koncert stanie się wyrazem pamięci o sześciu ofiarach oraz solidarności, która wobec cierpienia potrafi połączyć ludzi niezależnie od ich narodowości, przekonań i doświadczeń.
Wydarzenie zainauguruje XXI Dni Muzyki Sakralnej im. św. Jana Pawła II, organizowane przez Archidiecezję Krakowską, przy współorganizacji Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie.
Honorowy patronat nad festiwalem objęli kard. Grzegorz Ryś, arcybiskup metropolita krakowski; ks. prof. dr hab. Robert Tyrała, rektor Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie; oraz Łukasz Smółka, marszałek województwa małopolskiego.
Koncert inauguracyjny – informacje
Xaver Varnus (Węgry/Kanada) – organy
14 listopada 2026 r. (sobota), godz. 20.00
Bazylika Mariacka w Krakowie, pl. Mariacki 5
Wstęp wolny.
Program koncertu
Johann Sebastian Bach (1685–1750)
-
Kommt, ihr Töchter, helft mir klagen z Pasji według św. Mateusza, BWV 244
-
Herzlich tut mich verlangen, BWV 727
-
Preludium h-moll, BWV 544/1
-
Preludium e-moll, BWV 533/1
-
Nun komm, der Heiden Heiland, BWV 659
-
Preludium C-dur, BWV 545/1
-
Sinfonia (Arioso) F-dur z kantaty Ich steh mit einem Fuß im Grabe, BWV 156
-
Fuga C-dur, BWV 545/2
-
Ich ruf zu dir, Herr Jesu Christ’, BWV 639
-
Toccata i fuga d-moll, BWV 565
Xaver Varnus (ur. 1964)
Improwizacja ku pamięci ofiar i dla uczczenia bohaterów, inspirowana poematem Félicité de Lamennais.
Fot. Bazylika Mariacka w Krakowie nocą. Fot. MarcinGorski4321 / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0. Zdjęcie archiwalne.








